2 Φεβρουαρίου 2026

Ινστιτούτο Τσίπρα, στόχοι και απορίες για τη χρηματοδότησή του

Τι είναι το ινστιτούτο Τσίπρα; ποιοι είναι οι στόχοι του; Προφανώς και έχει έξοδα, είναι γνωστό πως και ποιος το χρηματοδοτεί; υπάρχει διαφάνεια; Πώς λειτουργεί γενικά ο μηχανισμός χρηματοδότησης τέτοιων ινστιτούτων/ιδρυμάτων στην Ελλάδα; 
Κάποιες απαντήσεις με τη βοήθεια της τεχνιτής νοημοσύνης (ChatGPT):

Τι είναι το ινστιτούτο Τσίπρα;

Το «Ινστιτούτο Τσίπρα» (επίσημη ονομασία: Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα για την Ειρήνη, τη Δικαιοσύνη και τη Βιώσιμη Ανάπτυξη) είναι μια πολιτική / πολιτιστική δεξαμενή σκέψης (think tank) που έχει ιδρύσει ο πρώην πρωθυπουργός της Ελλάδας Αλέξης Τσίπρας με σκοπό να προωθήσει ιδέες, πολιτικές και συζητήσεις γύρω από ζητήματα κοινωνίας, δημοκρατίας, δικαιοσύνης, ειρήνης και βιώσιμης ανάπτυξης σε ελληνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. (Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα)

Τι ακριβώς είναι και τι κάνει

Κύριοι στόχοι του Ινστιτούτου:

  • Να αναπτύσσει και να προωθεί προοδευτικές πολιτικές και πρωτοβουλίες με έμφαση στην ειρήνη, τη δικαιοσύνη και βιώσιμη ανάπτυξη. (Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα)

  • Να ενισχύει το δημόσιο διάλογο και τη στοχαστική συζήτηση γύρω από σύγχρονα κοινωνικά, πολιτικά και οικονομικά ζητήματα. (Dnews)

  • Να υπηρετεί την προστασία των δημοκρατικών αξιών και των θεσμών εντός και εκτός Ελλάδας. (Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα)

Τρόπος λειτουργίας:

  • Διοργανώνει ημερίδες, συνέδρια και διεθνείς διασκέψεις, όπως για τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου, την κοινωνική δικαιοσύνη και την οικονομία. (Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα)

  • Συγκροτεί Επιστημονικό Συμβούλιο, με ακαδημαϊκούς, ειδικούς και ερευνητές από διάφορους τομείς, προκειμένου να προσφέρει θεωρητική και επιστημονική στήριξη στις δραστηριότητές του. (hellenicdailynewsny.com)

  • Προωθεί ιδέες που στοχεύουν στην ενότητα και συνεργασία προοδευτικών δυνάμεων στο πολιτικό πεδίο. (eKathimerini)

Ποιος το έχει ιδρύσει

Το ινστιτούτο φέρει το όνομα Αλέξη Τσίπρα, πρώην πρωθυπουργού της Ελλάδας και πρώην ηγέτη του ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος έχει δηλώσει ότι το ινστιτούτο προωθεί τη γνώση και την πολιτική σκέψη ως εργαλεία κοινωνικής προόδου — όχι απλώς ως «βιτρίνα» πολιτικής ή προσωπικής προβολής. (hellenicdailynewsny.com)

Πώς αξιοποιείται στην πολιτική σφαίρα

Αν και δεν είναι κόμμα, το ινστιτούτο θεωρείται από πολλούς αναλυτές μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας του Τσίπρα να επανεμπλακεί ενεργά στην πολιτική και να διαμορφώσει το ιδεολογικό και στρατηγικό πλαίσιο για πιθανές μελλοντικές πολιτικές πρωτοβουλίες ή συνεργασίες. (eKathimerini)

Προφανώς και έχει έξοδα. Είναι γνωστό πως και ποιος το χρηματοδοτεί;

Για το πώς χρηματοδοτείται το Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα, η εικόνα που υπάρχει από δημοσιεύματα και σχετικές αναλύσεις είναι η εξής:

📌 Δεν υπάρχουν επίσημα δημοσιευμένα οικονομικά στοιχεία

  • Η ιστοσελίδα του Ινστιτούτου δεν δημοσιοποιεί αναλυτικά στοιχεία για τα έσοδα και τα έξοδα του, ούτε για το πώς ακριβώς χρηματοδοτείται (π.χ. τι ποσά λαμβάνει και από ποιους). Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει επισήμως προσβάσιμη αναλυτική πληροφόρηση στο κοινό. (LiFO)

📌 Πρόβλεψη για κρατική χρηματοδότηση – αλλά μέχρι στιγμής αμφιλεγόμενη χρήση

  • Στην Ελλάδα υπάρχει νομοθεσία που προβλέπει τη δυνατότητα κρατικής χρηματοδότησης για ιδρύματα πρώην πρωθυπουργών, με βάση νόμο του 2007. Τα ιδρύματα αυτά μπορούν να λάβουν πόρους από τον κρατικό προϋπολογισμό ή να έχουν φορολογικά και άλλα προνόμια, ενώ επίσης μπορούν να δεχτούν δωρεές και επιχορηγήσεις από ιδιώτες ή φορείς. (FORMedia)

  • Σύμφωνα με ρεπορτάζ, το Ινστιτούτο του Αλέξη Τσίπρα δεν έχει λάβει (ή τουλάχιστον δεν έχει δημοσιοποιήσει ότι έλαβε) την κρατική χρηματοδότηση που προβλέπεται για τα ιδρύματα πρώην πρωθυπουργών και φέρεται να βασίζεται έως τώρα σε ιδιωτικές δωρεές για τη λειτουργία του. Αυτό ήταν μέρος σχολιασμού σε δημοσίευμα που ανέφερε ότι ο ίδιος αποποιήθηκε τη δημόσια χρηματοδότηση ώστε να στηρίζεται “μόνο σε δωρεές”. (Parapolitika)

📌 Περί δημόσιων πόρων και κριτικών

  • Υπάρχουν πολιτικές επισημάνσεις και αιχμές από αντιπάλους (π.χ. πολιτικούς αντιπάλους όπως βουλευτές άλλων κομμάτων) που αμφισβητούν την ηθική και πολιτική σκοπιμότητα χρηματοδότησης τέτοιων φορέων με δημόσιο χρήμα, υποστηρίζοντας ότι μπορεί να φορτώνουν το κόστος στους φορολογούμενους για σκοπούς πολιτικής προώθησης. (dailypost.gr)

  • Ωστόσο, για την περίπτωση του Ινστιτούτου Τσίπρα δεν υπάρχουν επίσημες ανακοινώσεις ή αποδείξεις ότι έχει λάβει ή λαμβάνει χρηματοδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό — τουλάχιστον μέχρι την τελευταία ενημέρωση των πηγών.

📌 Άλλες πιθανές πηγές χρηματοδότησης

  • Ιδιωτικές δωρεές/χορηγίες από φυσικά πρόσωπα, επιχειρήσεις ή ιδρύματα (π.χ. άλλους διεθνείς οργανισμούς/think tanks).

  • Επιχορηγήσεις από ευρωπαϊκούς ή διεθνείς φορείς — αν και για κάτι τέτοιο δεν υπάρχει δημόσια τεκμηρίωση έως τώρα.

🧾 Συνοψίζοντας

✔️ Δεν υπάρχει διαφάνεια με συγκεκριμένους αριθμούς ή εκθέσεις για τα οικονομικά του Ινστιτούτου.
✔️ Το Ινστιτούτο φέρεται να δεν έχει λάβει επίσημη κρατική χρηματοδότηση σαν “Ίδρυμα πρώην πρωθυπουργού”, τουλάχιστον δημοσίως. (Parapolitika)
✔️ Ενδεχομένως να χρηματοδοτείται μέσω ιδιωτικών δωρεών και επιχορηγήσεων, αλλά οι πηγές και τα ποσά δεν είναι δημοσίως γνωστά.

Πώς λειτουργεί γενικά ο μηχανισμός χρηματοδότησης τέτοιων ινστιτούτων/ιδρυμάτων στην Ελλάδα;

Στην Ελλάδα ο μηχανισμός χρηματοδότησης των ιδρυμάτων/ινστιτούτων πρώην πρωθυπουργών (δηλαδή νομικών προσώπων που συνδέονται με πολιτικούς και στοχεύουν στην προώθηση πολιτιστικών, ιστορικών ή πολιτικών δραστηριοτήτων) έχει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που έχει διαμορφωθεί από τη νομοθεσία και την πρακτική των τελευταίων δεκαετιών — και φυσικά διαφέρει από τη λειτουργία δημόσιων φορέων, πανεπιστημίων ή απλών ΜΚΟ. (LiFO)

Ακολουθεί μια σαφής και δομημένη εικόνα του πως λειτουργεί αυτή η χρηματοδότηση στην Ελλάδα:


🧩 1. Νομική Κατάσταση των Ιδρυμάτων Πρώην Πρωθυπουργών

Στην Ελλάδα υπάρχουν (ή μπορεί να δημιουργηθούν) νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου με κοινωφελή χαρακτήρα που λειτουργούν ως “ιδρύματα πρώην πρωθυπουργών” — όπως έχει συμβεί με ιδρύματα που φέρουν τα ονόματα προηγούμενων πρωθυπουργών. (LiFO)

  • Τέτοια ιδρύματα οργανώνονται τυπικά ως κοινωφελή ιδρύματα και έχουν σκοπό τη διαφύλαξη και αξιοποίηση αρχείων, την προώθηση εκδηλώσεων, μελετών και ιστορίας, αλλά και τη διεξαγωγή δημόσιου διαλόγου και έρευνας. (LiFO)

  • Το Ινστιτούτο του Αλέξη Τσίπρα αυτή τη στιγμή λειτουργεί ως ινστιτούτο και προβλέπεται να μετατραπεί σε ίδρυμα, ώστε να ενταχθεί σε αυτό το νομικό πλαίσιο. (LiFO)


💶 2. Κρατική Χρηματοδότηση — Τι Προέβλεπε ο Νόμος

Παλιότερα — πριν την οικονομική κρίση του 2010 — τα ιδρύματα πρώην πρωθυπουργών λάμβαναν τακτική χρηματοδότηση από τον κρατικό προϋπολογισμό (π.χ. περίπου 225.000 € το καθένα ετησίως). (ΤΟ ΒΗΜΑ)

Ωστόσο:

🔹 Το 2010 η κρατική χρηματοδότηση σταμάτησε πλήρως ως μέρος των δημοσιονομικών μέτρων και για συμβολικούς λόγους περιορισμού δαπανών, οπότε τα ιδρύματα έμειναν χωρίς τακτική κρατική επιχορήγηση. (LiFO)

🔹 Μεταγενέστερη νομοθεσία (νόμος 4873/2021) επέτρεψε ξανά τη δυνατότητα περιορισμένης κρατικής χρηματοδότησης (π.χ. περίπου 50.000 €/έτος) αρκεί τα ιδρύματα να είναι εγγεγραμμένα στο ειδικό Μητρώο Οργανώσεων Κοινωνίας των Πολιτών 📋 — μαζί με σημαντικά φορολογικά κίνητρα για δωρητές και για τους ίδιους τους φορείς (π.χ. απαλλαγές φόρου δωρεών, απαλλαγή από ΕΝΦΙΑ για ακίνητα που χρησιμοποιούνται για τους σκοπούς του ιδρύματος). (LiFO)

👉 Αυτό το φορολογικό και θεσμικό πλαίσιο είναι όμοιο με αυτό που ισχύει γενικά για κοινωφελείς οργανώσεις/ιδρύματα (π.χ. ΜΚΟ, ιδρύματα, κοινωφελείς οργανισμοί), και αποσκοπεί στο να ενθαρρύνει τις δωρεές και τη βιώσιμη χρηματοδότηση μέσω ιδιωτικών πόρων. (LiFO)


🏛️ 3. Τρόποι Χρηματοδότησης Σήμερα

Ένας “τυπικός” μηχανισμός χρηματοδότησης για αυτού του είδους ιδρύματα/ινστιτούτα στην Ελλάδα μπορεί να περιλαμβάνει:

  1. Ιδιωτικές Δωρεές και Χορηγίες

    • Δωρεές από φυσικά πρόσωπα, επιχειρήσεις ή ιδρύματα.

    • Συχνά με φορολογικά κίνητρα για τους δωρητές λόγω του κοινωφελούς χαρακτήρα. (LiFO)

  2. Κρατικές Επιχορηγήσεις (όταν ισχύουν)

    • Πιθανή περιορισμένη επιχορήγηση από τον κρατικό προϋπολογισμό μέσω υπουργείων ή του ειδικού μητρώου που προσφέρει πρόσβαση σε χρηματοδότηση. (LiFO)

  3. Κρατικές Διευκολύνσεις/Προνόμια

    • Διάθεση δημοσίων κτιρίων ως έδρες (χωρίς κόστος ενοικίου). (LiFO)

  4. Επιχορηγήσεις από Ευρωπαϊκούς ή Διεθνείς Φορείς

    • Αν και για τα περισσότερα ιδρύματα πρώην πρωθυπουργών στην Ελλάδα δεν υπάρχει τεκμηριωμένη ευρεία τέτοια πρακτική μέχρι σήμερα, γενικά και άλλοι φορείς (π.χ. ερευνητικά ινστιτούτα) μπορεί να συμμετέχουν σε προγράμματα ΕΕ ή διεθνή χρηματοδοτικά πλαίσια. (LiFO)


📊 4. Διαφάνεια και Λογοδοσία

🔍 Στην πράξη, υπάρχει γενική έλλειψη πλήρους δημοσιοποιημένης πληροφόρησης για τα πραγματικά έσοδα και έξοδα πολλών ιδρυμάτων πρώην πρωθυπουργών — συμπεριλαμβανομένου και του Ινστιτούτου Τσίπρα — στις δημόσιες σελίδες τους ή στις επίσημες εκθέσεις, εκτός από τις φορολογικές δηλώσεις που υποχρεούνται να κάνουν ως νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου. (LiFO)

Αυτό σημαίνει ότι η διαφάνεια γύρω από τα οικονομικά τους είναι περιορισμένη για το ευρύ κοινό, αν και νομικά θα πρέπει να συμμορφώνονται με τις υποχρεώσεις δημοσιότητας που ισχύουν για κοινωφελή ιδρύματα. (LiFO)


🧾 Συνοπτικά

ΠτυχήΤι ισχύει
Νομικό καθεστώςΚοινωφελή ιδρύματα (ΝΠΙΔ) με ειδικό νομικό και φορολογικό πλαίσιο
Κρατική χρηματοδότησηΠαλιά υπήρχε — μετά το 2010 σταμάτησε — από το 2021 υπάρχει δυναμικά πάλι με προϋποθέσεις
Πηγές χρηματοδότησηςΙδιωτικές δωρεές, φορολογικά κίνητρα, ενδεχομένως δημόσια επιχορήγηση
ΔιαφάνειαΣυνήθως περιορισμένη στις ιστοσελίδες, αλλά υπάρχει υποχρέωση δημόσιας λογοδοσίας ως κοινωφελές


Πηγή: Στοιχεία από chatgpt.com

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου