Aνάδειξη γιγάντιου απολιθωμένου κορμού δένδρου στην Λήμνο

Ένας γιγάντιος απολιθωμένος κορμός που πλησιάζει πλέον σε μήκος τα εννέα μέτρα αποκαλύπτεται σε όλο του το μεγαλείο έξω από τον οικισμό Βάρος της Λήμνου. Και υποδεικνύει μια σημαντική απολιθωματοφόρα θέση που ανήκει στο Απολιθωμένο Δάσος της Λήμνου, ένα φυσικό μνημείο που δημιουργήθηκε πριν από 23 εκατομμύρια χρόνια, όταν μεγάλες ηφαιστειακές εκρήξεις σάρωσαν τα πυκνά δάση της Αιγηίδας χέρσου.

«Εκείνη την εποχή, λέει στο ΑΠΕ ΜΠΕ ο διευθυντής του Μουσείου Φυσικής ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου καθηγητής Νίκος Ζούρος, υπήρχε μια γενικευμένη ηφαιστειακή δραστηριότητα στην ευρύτερη περιοχή του σημερινού βορειοανατολικού Αιγαίου και τη Μικρά Ασία εξαιτίας της οποίας δημιουργήθηκαν τόσο το Απολιθωμένο Δάσος στη Λήμνο όσο και το Απολιθωμένο Δάσος της Λέσβου. Ενώ, είναι γνωστό ότι στο θαλάσσιο χώρο μεταξύ των δύο νησιών, έχουν βρεθεί ιστάμενοι και κατακείμενοι απολιθωμένοι κορμοί δένδρων».

Η ηφαιστειακή δράση συνδέεται με την κυκλοφορία θερμών διαλυμάτων πλούσιων σε διοξείδιο του πυριτίου. Τα τελευταία εισέδυσαν και διαπότισαν τα ηφαιστειακά πετρώματα, στα οποία ήδη βρίσκονταν οι κορμοί των δένδρων και έτσι άρχισε η διαδικασία της απολίθωσης, δηλαδή η αντικατάσταση μόριο προς μόριο, της οργανικής φυτικής ύλης από το πυρίτιο. Η μεγαλύτερη εμφάνιση των φυτικών λειψάνων και κορμών της Λήμνου παρατηρείται μέσα στους πυροκλαστικούς σχηματισμούς της ενότητας Μούδρου, Ρωμανού, Βάρους, Κότσινα και Πορτιανού. 

«Τα δένδρα και τα μικρότερα φυτά, εξηγεί ο κ. Ζούρος, σκεπάστηκαν από παχιά στρώματα ηφαιστειακής στάχτης και μεγάλες λασποροές και στη συνέχεια, απολιθώθηκαν δημιουργώντας μοναδικά σε παγκόσμιο επίπεδο μνημεία της φύσης. Πρόκειται για αρχεία της βιοποικιλότητας του παρελθόντος και περιλαμβάνουν τεκμήρια για τη ζωή και την εξέλιξη της την περίοδο του Μειοκαίνου».

Κατά την απολίθωση, η οποία στην περίπτωση του Απολιθωμένου Δάσους της Λήμνου είναι τέλεια, διατηρούνται σε άριστη κατάσταση τα εξωτερικά μορφολογικά γνωρίσματα των κορμών των δέντρων, π.χ. οι αυξητικοί δακτύλιοι, αποτυπώματα φλοιού κ.λ.π. καθώς επίσης και η εσωτερική δομή του απολιθωμένου ξύλου, από τη μικροσκοπική μελέτη της οποίας προσδιορίζεται το γένος ή το είδος του απολιθωμένου δένδρου.

Το Απολιθωμένο Δάσος της Λήμνου, έχει χαρακτηριστεί Διατηρητέο Μνημείο της Φύσης από το 2013. (...)

Φωτογραφίες Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ (απόσπασμα δημοσιεύματος)