7 Απριλίου 2026

Αλτμαν: Φόροι στα ρομπότ και 4ήμερη εργασία

Η πρόταση Αλτμαν για ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο

Ο διευθύνων σύμβουλος της OpenAI, Σαμ Αλτμαν, δημοσίευσε ένα αναλυτικό σχέδιο για το πώς οι ΗΠΑ θα πρέπει να φορολογούν, να ρυθμίζουν και να αναδιανέμουν τον πλούτο που θα προκύψει από την ίδια την 
τεχνητή νοημοσύνη, την τεχνολογία που ο ίδιος σπεύδει να αναπτύξει και να διαδώσει.

Σε συνέντευξη μισής ώρας, ο Αλτμαν δήλωσε στο Axios ότι το ορόσημο της ΑΙ υπερνοημοσύνης είναι τόσο κοντά, και θα αποδειχθεί τόσο ριζοσπαστικό και τόσο ανατρεπτικό που οι ΗΠΑ θα χρειαστούν ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο – ανάλογο με εκείνο του New Deal κατά τη Μεγάλη Yφεση.

Η μεγάλη εικόνα

Οι κίνδυνοι από την αδράνεια ή την καθυστέρηση είναι σοβαροί, προειδοποιεί ο Αλτμαν – μαζική απώλεια θέσεων εργασίας, κυβερνοεπιθέσεις, κοινωνική αναταραχή, μηχανές που ο άνθρωπος δεν θα μπορεί να ελέγξει. Οι δύο πιο άμεσες απειλές, κατά τον ίδιο, είναι οι κυβερνοεπιθέσεις και οι επιθέσεις με εξελιγμένα βιολογικά όπλα.

Σχολιάζοντας τις εξελίξεις, το Axios παρατηρεί ότι κορυφαία στελέχη του κλάδου της τεχνολγοίας και αξιωματούχοι της κυβέρνησης φοβούνται πως οι ραγδαίες εξελίξεις σε νέα μοντέλα AI που πρόκειται να κυκλοφορήσουν σύντομα θα μπορούσαν να επιτρέψουν μια κυβερνοεπίθεση με παγκόσμιες επιπτώσεις ακόμη και μέσα στο 2026. «Το θεωρώ απολύτως πιθανό», παραδέχθηκε και ο Αλτμαν. «Υποψιάζομαι ότι μέσα στον επόμενο χρόνο θα δούμε σημαντικές απειλές από τον κυβερνοχώρο, που θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε».

«Θαύματα και εφιάλτες»


Οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης αντιλαμβάνονται πως ένα ριζοσπαστικοποιημένο κράτος ή κάποια τρομοκρατική ομάδα θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει τα μοντέλα τους για να προκαλέσει την επόμενη πανδημία. «Θα συμβούν και υπέροχα πράγματα – θα δούμε πολλές ασθένειες να θεραπεύονται», είπε ο Αλτμαν αναγνωρίζοντας ότι τρομοκράτες θα μπορούσαν να επιχειρήσουν να δημιουργήσουν με τη βοήθεια της ΑΙ νέα παθογόνα: «Αυτό πλέον δεν είναι θεωρητικό σενάριο – ή δεν θα είναι για πολύ ακόμη».

Σύμφωνα με τον Αλτμαν, το 13σέλιδο σχέδιο της OpenAI, με τίτλο «Βιομηχανική Πολιτική για την Εποχή της Νοημοσύνης: Ιδέες για να μπει ο άνθρωπος στο επίκεντρο», δεν αποτελεί τελική πρόταση αλλά αφετηρία συζήτησης: «Θέλουμε να θίξουμε αυτά τα ζητήματα στη δημόσια σφαίρα. Κάποια θα είναι καλά, κάποια κακά. Αλλά… διακατεχόμαστε έντονα από μία αίσθηση κατεπείγοντος. Και θέλουμε να δούμε μια σοβαρή συζήτηση να ξεκινά γύρω από αυτά τα θέματα». 

Οι προτάσεις του Αλτμαν

Ενα Δημόσιο Ταμείο Αναδιανομής Πλούτου: Η OpenAI προτείνει να δοθεί σε κάθε Αμερικανό πολίτη μερίδιο από την οικονομική ανάπτυξη που θα φέρει η AI, μέσω ενός εθνικά διαχειριζόμενου ταμείου, χρηματοδοτούμενου εν μέρει από τις ίδιες τις εταιρείες AI, το οποίο «θα μπορούσε να επενδύει σε διαφοροποιημένα, μακροπρόθεσμα περιουσιακά στοιχεία που αποτυπώνουν την ανάπτυξη τόσο των εταιρειών AI όσο και του ευρύτερου φάσματος επιχειρήσεων που υιοθετούν και αξιοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη». Πρόκειται για την πιο ριζοσπαστική ιδέα του εγγράφου.

Φόροι στα ρομπότ: Το σχέδιο θέτει την ιδέα «φόρων που σχετίζονται με την αυτοματοποιημένη εργασία» και τη μετατόπιση της φορολογικής βάσης από τη μισθωτή εργασία προς τα κεφαλαιακά κέρδη και τα εταιρικά έσοδα — καθώς η AI ενδέχεται να αποδυναμώσει τα έσοδα από μισθούς που χρηματοδοτούν προγράμματα όπως η κοινωνική ασφάλιση, το Medicaid και τα επιδόματα τροφίμων (SNAP).

Τετραήμερη εργασία: Η OpenAI προτείνει κίνητρα ώστε εταιρείες και συνδικάτα να εισαγάγουν, πιλοτικά, προγράμματα εργασίας 32 ωρών την εβδομάδα αλλά με πλήρεις αποδοχές, μετατρέποντας την αποδοτικότητα της AI σε ελεύθερο χρόνο για τους εργαζομένους – ένα «μέρισμα αποδοτικότητας».

Το δικαίωμα στην AI: Το σχέδιο αντιμετωπίζει την πρόσβαση στην τεχνητή νοημοσύνη ως κάτι εξίσου θεμελιώδες με τη βασική εκπαίδευση, τον ηλεκτρισμό και το Διαδίκτυο, και υποστηρίζει ότι πρέπει να είναι οικονομικά προσιτή για εργαζομένους, μικρές επιχειρήσεις, σχολεία, βιβλιοθήκες και δοκιμαζόμενες κοινότητες.

Σχέδιο ελέγχου μιας… ανεξέλεγκτης AI: Η OpenAI αναγνωρίζει πως είναι ρεαλιστικό ένα σενάριο σύμφωνα με το οποίο επικίνδυνα συστήματα AI «δεν θα μπορούν να ανακληθούν εύκολα», επειδή θα είναι αυτόνομα και ικανά να δημιουργούν αντίγραφα του εαυτού τους. Η απάντηση που προτείνει ο Αλτμαν περιλαμβάνει συντονισμό και συνεργασία με το κράτος.

Αυτόματη ενεργοποίηση ενός διχτύου κοινωνικής προστασίας: Το σχέδιο προβλέπει μηχανισμούς που συνδέονται με οικονομικά δεδομένα. Οταν οι δείκτες εκτοπισμού εργαζομένων από την AI ξεπερνούν συγκεκριμένα όρια, θα ενεργοποιούνται αυτόματα προσωρινά μέτρα στήριξης – επιδόματα ανεργίας, εξασφάλιση μισθού, οικονομική ενίσχυση. Οταν η κατάσταση θα σταθεροποιείται, τα μέτρα θα αποσύρονται σταδιακά. 

Διαβάζοντας ανάμεσα στις γραμμές

Οπως σχολιάζει το Axios, o Aλτμαν έχει κάθε λόγο να υπερτονίζει τη σημασία της τεχνολογίας AI για να προσελκύσει περισσότερα κεφάλαια (σε υψηλότερες αποτιμήσεις) και για να παρουσιαστεί ως ο υπεύθυνος «αρχιτέκτονας» ενός σχεδίου που θα μας προστατεύσει από την ίδια την AI που έχει ρίξει στην αγορά. Ωστόσο, τα μοντέλα της OpenAI συγκαταλέγονται ήδη στα καλύτερα χρηματοδοτούμενα, αποδοτικά και πιο επιτυχημένα παγκοσμίως.

«Υπάρχουν πολλές εταιρείες που αναπτύσσουν αυτή την τεχνολογία», λέει ο Αλτμαν. «Είμαι μόνο μία φωνή μέσα σε αυτή την εταιρεία – προφανώς μια σημαντική φωνή. Αλλά είναι μια απίστευτη τιμή, κάτι συναρπαστικό και ταυτόχρονα τρομακτικό να ζω αυτή τη στιγμή».

Στο ερώτημα γιατί οι πολίτες θα έπρεπε να τον εμπιστευθούν, ο Αλτμαν απαντά: «Σχεδόν όλοι στον κλάδο μας αντιλαμβάνονται τη βαρύτητα αυτού που κάνουμε… Το αντιμετωπίζουμε με μεγάλη σοβαρότητα, κάθε μέρα. Επίσης πιστεύουμε ότι είναι πολύ σημαντικό καμία απόφαση που επηρεάζει τους πάντες να μην λαμβάνεται από ένα μόνο άτομο».

Το έγγραφο λειτουργεί τόσο ως πυξίδα εταιρικής στρατηγικής όσο και ως πολιτική πρόταση. Η OpenAI επιχειρεί να τοποθετηθεί ως ο «υπεύθυνος παίκτης» στον κλάδο –η εταιρεία που προειδοποίησε εγκαίρως και πρότεινε λύσεις–, ένας ρόλος που τον ανέλαβε αρχικά η Anthropic.

Ταυτόχρονα, η κίνηση της OpenAI πρόκειται για μια προσπάθεια να διαμορφώσει τους κανόνες πριν οι κανόνες προλάβουν να διαμορφώσουν την εταιρεία.

«Ο άνθρωπος που επενδύει τα πάντα στην υπερνοημοσύνη προειδοποιεί ότι αυτό που έρχεται θα είναι τόσο γρήγορο και τόσο ισχυρό, ώστε ο καπιταλισμός όπως τον γνωρίζουμε ίσως να μην αποδειχθεί αρκετός. Είτε διαπιστώσει κανείς αλτρουισμό είτε στρατηγική, η ίδια η παραδοχή είναι ιστορική – και αξίζει βαθιά περίσκεψη».

Πηγή kathimerini.gr

Αρχική πηγή: Axios

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου